Vahit Akça
Fernandez
Lütfü Çakın
Dünyaca ünlü karikatür sanatçısı Turhan Selçuk, Nevşehir’in Hacıbektaş ilçesinde yüzlerce yurttaşın katılımıyla son yolculuğuna uğurlandı. Törende yurttaşlar gözyaşlarına hâkim olamazken Turhan Selçuk’un eşi Ruhan Selçuk ve kızı Aslı Selçuk, Turhan Selçuk’un Türk bayrağına sarılı tabutunun başından ayrılmadı.
Selçuk için ilk tören Hacıbektaş Belediyesi’nin önündeki Cumhuriyet Meydanı’nda düzenlendi. Törene, ailesi ve yakınlarının yanı sıra Karikatürcüler Derneği Başkanı Metin Peker, DSP Genel Sekreteri Hasan Erçelebi, eski Meclis Başkanvekili Uluç Gürkan, Kartal Belediye Başkanı Altınok Öz, Şişli Belediye Başkanı ve Türkiye Değişim Hareketi lideri Mustafa Sarıgül, eski Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri emekli Orgeneral Tuncer Kılınç, ÇGD Genel Başkanı Ahmet Abakay, Hacıbektaş Eğitim ve Kültür Derneği Başkanı Naki Selmanpakoğlu ile Kadir Doğruer, Aziz Yavuzdoğan, Nuray Çiftçi, Mustafa Bilgin, Hasan Seçkin, Bülent Okutan, Murat Özmelek, Mahmut Akgün, Yaşar Fırat, Muammer Kotbaş, Turgut Çiviler, Ekrem Borozan, Vahit Akça, Ali Şur, Ahu Doğan Ekmekçi, çok sayıda karikatür sanatçısı, Türk halk müziği sanatçıları Pınar Sağ ve Tolga Sağ ile gazetemiz yazar ve yöneticileri katıldı. Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay, Koç Ailesi, Dünya gazetesi sahibi Didem Demirkent, eski Bayındırlık ve İskân Bakanı Onur Kumbaracıbaşı, ressam Fikret Otyam, Filiz Otyam, Üstün Sanver, Gülizar Cengiz, eski Kültür ve Turizm Bakanı İstemihan Talay, tiyatro sanatçıları Müşfik ve Yıldız Kenter, Gazeteciler Sosyal Dayanışma Vakfı, avukat Esin Erer Özdemir, eski Ürgüp Belediye Başkanı Bekir Ödemiş törene çelenk gönderdi.
‘Yurduna hoş geldin’
Yurttaşlar tören esnasında Selçuk’un son karikatürünün yer aldığı bir pankart açtılar ve ellerinde Selçuk’u meleğe benzeten ve üzerinde “Yurduna hoş geldin” yazılı ve “Gün; birlik günü, laik, demokratik Cumhuriyete sahip çıkma günü” yazılı dövizler taşıdı. Törende Bakan Günay’ın başsağlığı mesajı yurttaşlarla paylaşıldı. Günay mesajında “Onun aslan ile ceylanı bir arada yaşatmayı amaçlayan Hacıbektaş Dergâhı’nda toprağa verilmeyi arzu etmesi de Anadolu’nun barışçı, birlik içinde yaşamayı amaçlayan insancıl düşüncesine ne ölçüde bağlı olduğunun unutulmaz bir işaretidir” ifadesini kullandı.
Hacıbektaş Belediye Başkanı Selmanpakoğlu törende yaptığı konuşmada, “O Atatürk devrimlerinin kök salmasına harç koyan bir usta idi. O, siyaseti sanatla yoğurup, sempatikleştiren siyaset çizeriydi. O, derin kültürünü keskin zekâsı ve bilimsel aklı ile yoğurarak, çizgilere döken bir düşünürdü. O, her karikatürü üzerine kitap yazılacak ya da belgesel yazılacak bir aydındı. O laikliğe, demokrasiye, insana ve insan haklarına, tam bağımsızlığa, evrenselliğe, hukuka, kısacası Cumhuriyete sevdalı bir tutkundu. O, halktan ve haktan yana iyinin, dürüstün, ezilenin, çalışanın sözcüsü, sevgi ve hoşgörü sahibi olmanın, kısacası adam gibi adam olmanın örnek kişiliği idi. O zulme, haksızlığa, adaletsizliğe, tembelliğe, sömürüye, emperyalizme dik duruşun sembolü idi. O, Hacıbektaş öğretisini özümsemiş, Enel- Hak yolunu kavramış, Hz. Ali sofrasının yüceliğini benimsemiş bir insanlık anıtıydı” ifadelerini kullandı.
‘Onu sevgiyle kucaklıyoruz’
2005’te Selçuk’un kendisine “Bana Hacıbektaş’ta yatacak yer var mı Başkan” dediğini anımsatan Selmanpakoğlu, o zaman Selçuk’un kendisine “şaka yaptığını” düşündüğünü kaydetti. Selmanpakoğlu, “2007’de bu istek yinelendiğinde çok heyecanlandık. Geçen yıl noter ile Hacıbektaş’a, Alevi-Bektaşi gelenekleriyle toprağa verilmeyi gazeteci arkadaşı Miyase İlknur’a bildirmiş ve vasiyetnamesinde tanık göstermişti. Hacıbektaş büyük ustayı topraklarında bulundurmaktan onur duymakta. Sevgiyle onu kucaklıyoruz” diye konuştu. Selmanpakoğlu sözlerini, “O Hacıbektaş topraklarında düşündürmeye, aydınlatmaya devam edecek. Gönlün hoş olsun büyük usta” dedi.
Karikatürcüler Derneği Başkanı Peker, “Sevgili canlar, Turhan Selçuk demek, eşitlik, devrimcilik ve anti-faşistlik, anti-emperyalizm demektir” görüşünü dile getirdi. “Çizgilerin efendisini kaybettik” diyen Peker, sözlerini şöyle sürdürdü: “Turhan Selçuk hayatının hiçbir döneminde çizdiklerinden en ufak bir ödün vermemiştir. Tazminatsız işten atılmıştır, yine de ödün vermemiştir. Başına bu yüzden çok işler gelmiştir. 12 Mart’ın faşist cuntacıları Turhan Selçuk ustamızın kaburgalarını kırmıştır. Turhan Selçuk’u uzun uzun anlatmayı ben gerekli görmüyorum. Çünkü Selçuk hayatı boyunca çizdikleriyle zaten hepimizin gönlüne yerleşti. Sevgili Selçuk’u Hacıbektaş’ın can dostlarına ve Pir’imize emanet ediyoruz.”
Selçuk’un kızı Aslı Selçuk, sözlerine, “Sevgili babacığım, içim rahat çünkü vasiyetin yerine geldi” diyerek başladı. Babasının huzur içinde hissettiğine inandığını kaydeden Selçuk, “Ben de huzur içindeyim. İçimden bir parça gitmiş gibi. Gerçi ben onun bir parçasıyım ama bu herhalde uzun süre gidecek böyle… Ama vasiyetin yerine geldi ve sen iyisin. Bu da benim için çok önemli. Sen benim Abdülcanbazımsın zaten, ben de senin Canbaziyen oluyorum. Sana veda etmiyorum. Ben buraya sık sık geleceğim ve seni yalnız bırakmayacağım” diye konuştu. Cumhuriyet Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Alev Coşkun ise şunları söyledi: “Biraz gözlerim yaşlı ve boğazım düğümlü. Çünkü Cumhuriyet gazetesinin bir büyük ağabeyini kaybettik. Aydınlanma devrimlerinin en büyük filozofunu kaybettik. İlhan Selçuk’la Turhan Selçuk bence sadece kardeş değildiler. İki ayrı bedende yaşayan tek bir vücut, tek bir kafa, adeta ruh ikizi gibiydiler.”
(Cumhuriyet Gazetesi 15 Mart 2010)
Fernandez
Lütfü Çakın
Dünyaca ünlü karikatür sanatçısı Turhan Selçuk, Nevşehir’in Hacıbektaş ilçesinde yüzlerce yurttaşın katılımıyla son yolculuğuna uğurlandı. Törende yurttaşlar gözyaşlarına hâkim olamazken Turhan Selçuk’un eşi Ruhan Selçuk ve kızı Aslı Selçuk, Turhan Selçuk’un Türk bayrağına sarılı tabutunun başından ayrılmadı.
Selçuk için ilk tören Hacıbektaş Belediyesi’nin önündeki Cumhuriyet Meydanı’nda düzenlendi. Törene, ailesi ve yakınlarının yanı sıra Karikatürcüler Derneği Başkanı Metin Peker, DSP Genel Sekreteri Hasan Erçelebi, eski Meclis Başkanvekili Uluç Gürkan, Kartal Belediye Başkanı Altınok Öz, Şişli Belediye Başkanı ve Türkiye Değişim Hareketi lideri Mustafa Sarıgül, eski Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri emekli Orgeneral Tuncer Kılınç, ÇGD Genel Başkanı Ahmet Abakay, Hacıbektaş Eğitim ve Kültür Derneği Başkanı Naki Selmanpakoğlu ile Kadir Doğruer, Aziz Yavuzdoğan, Nuray Çiftçi, Mustafa Bilgin, Hasan Seçkin, Bülent Okutan, Murat Özmelek, Mahmut Akgün, Yaşar Fırat, Muammer Kotbaş, Turgut Çiviler, Ekrem Borozan, Vahit Akça, Ali Şur, Ahu Doğan Ekmekçi, çok sayıda karikatür sanatçısı, Türk halk müziği sanatçıları Pınar Sağ ve Tolga Sağ ile gazetemiz yazar ve yöneticileri katıldı. Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay, Koç Ailesi, Dünya gazetesi sahibi Didem Demirkent, eski Bayındırlık ve İskân Bakanı Onur Kumbaracıbaşı, ressam Fikret Otyam, Filiz Otyam, Üstün Sanver, Gülizar Cengiz, eski Kültür ve Turizm Bakanı İstemihan Talay, tiyatro sanatçıları Müşfik ve Yıldız Kenter, Gazeteciler Sosyal Dayanışma Vakfı, avukat Esin Erer Özdemir, eski Ürgüp Belediye Başkanı Bekir Ödemiş törene çelenk gönderdi.
‘Yurduna hoş geldin’
Yurttaşlar tören esnasında Selçuk’un son karikatürünün yer aldığı bir pankart açtılar ve ellerinde Selçuk’u meleğe benzeten ve üzerinde “Yurduna hoş geldin” yazılı ve “Gün; birlik günü, laik, demokratik Cumhuriyete sahip çıkma günü” yazılı dövizler taşıdı. Törende Bakan Günay’ın başsağlığı mesajı yurttaşlarla paylaşıldı. Günay mesajında “Onun aslan ile ceylanı bir arada yaşatmayı amaçlayan Hacıbektaş Dergâhı’nda toprağa verilmeyi arzu etmesi de Anadolu’nun barışçı, birlik içinde yaşamayı amaçlayan insancıl düşüncesine ne ölçüde bağlı olduğunun unutulmaz bir işaretidir” ifadesini kullandı.
Hacıbektaş Belediye Başkanı Selmanpakoğlu törende yaptığı konuşmada, “O Atatürk devrimlerinin kök salmasına harç koyan bir usta idi. O, siyaseti sanatla yoğurup, sempatikleştiren siyaset çizeriydi. O, derin kültürünü keskin zekâsı ve bilimsel aklı ile yoğurarak, çizgilere döken bir düşünürdü. O, her karikatürü üzerine kitap yazılacak ya da belgesel yazılacak bir aydındı. O laikliğe, demokrasiye, insana ve insan haklarına, tam bağımsızlığa, evrenselliğe, hukuka, kısacası Cumhuriyete sevdalı bir tutkundu. O, halktan ve haktan yana iyinin, dürüstün, ezilenin, çalışanın sözcüsü, sevgi ve hoşgörü sahibi olmanın, kısacası adam gibi adam olmanın örnek kişiliği idi. O zulme, haksızlığa, adaletsizliğe, tembelliğe, sömürüye, emperyalizme dik duruşun sembolü idi. O, Hacıbektaş öğretisini özümsemiş, Enel- Hak yolunu kavramış, Hz. Ali sofrasının yüceliğini benimsemiş bir insanlık anıtıydı” ifadelerini kullandı.‘Onu sevgiyle kucaklıyoruz’
2005’te Selçuk’un kendisine “Bana Hacıbektaş’ta yatacak yer var mı Başkan” dediğini anımsatan Selmanpakoğlu, o zaman Selçuk’un kendisine “şaka yaptığını” düşündüğünü kaydetti. Selmanpakoğlu, “2007’de bu istek yinelendiğinde çok heyecanlandık. Geçen yıl noter ile Hacıbektaş’a, Alevi-Bektaşi gelenekleriyle toprağa verilmeyi gazeteci arkadaşı Miyase İlknur’a bildirmiş ve vasiyetnamesinde tanık göstermişti. Hacıbektaş büyük ustayı topraklarında bulundurmaktan onur duymakta. Sevgiyle onu kucaklıyoruz” diye konuştu. Selmanpakoğlu sözlerini, “O Hacıbektaş topraklarında düşündürmeye, aydınlatmaya devam edecek. Gönlün hoş olsun büyük usta” dedi.
Karikatürcüler Derneği Başkanı Peker, “Sevgili canlar, Turhan Selçuk demek, eşitlik, devrimcilik ve anti-faşistlik, anti-emperyalizm demektir” görüşünü dile getirdi. “Çizgilerin efendisini kaybettik” diyen Peker, sözlerini şöyle sürdürdü: “Turhan Selçuk hayatının hiçbir döneminde çizdiklerinden en ufak bir ödün vermemiştir. Tazminatsız işten atılmıştır, yine de ödün vermemiştir. Başına bu yüzden çok işler gelmiştir. 12 Mart’ın faşist cuntacıları Turhan Selçuk ustamızın kaburgalarını kırmıştır. Turhan Selçuk’u uzun uzun anlatmayı ben gerekli görmüyorum. Çünkü Selçuk hayatı boyunca çizdikleriyle zaten hepimizin gönlüne yerleşti. Sevgili Selçuk’u Hacıbektaş’ın can dostlarına ve Pir’imize emanet ediyoruz.”
Selçuk’un kızı Aslı Selçuk, sözlerine, “Sevgili babacığım, içim rahat çünkü vasiyetin yerine geldi” diyerek başladı. Babasının huzur içinde hissettiğine inandığını kaydeden Selçuk, “Ben de huzur içindeyim. İçimden bir parça gitmiş gibi. Gerçi ben onun bir parçasıyım ama bu herhalde uzun süre gidecek böyle… Ama vasiyetin yerine geldi ve sen iyisin. Bu da benim için çok önemli. Sen benim Abdülcanbazımsın zaten, ben de senin Canbaziyen oluyorum. Sana veda etmiyorum. Ben buraya sık sık geleceğim ve seni yalnız bırakmayacağım” diye konuştu. Cumhuriyet Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Alev Coşkun ise şunları söyledi: “Biraz gözlerim yaşlı ve boğazım düğümlü. Çünkü Cumhuriyet gazetesinin bir büyük ağabeyini kaybettik. Aydınlanma devrimlerinin en büyük filozofunu kaybettik. İlhan Selçuk’la Turhan Selçuk bence sadece kardeş değildiler. İki ayrı bedende yaşayan tek bir vücut, tek bir kafa, adeta ruh ikizi gibiydiler.”
(Cumhuriyet Gazetesi 15 Mart 2010)
Fotoğraflar:Vahit Akça
Büyük Usta Turhan Selçuk 13 Mart tarihinde Cumhuriyet Gazetesi'nde düzenlenen törenle son yolculuğuna uğurlandı. 
Kolaj:Tayfun Akgül 
Çizim:Vahit Akça
Karikatür: Semih POROY (Portreler-Karikatür Vakfı yayınları)
